• İçerik Kategorilerimiz

  • Anket

    Kazakistan'da "renkli devrim" olma ihtimali var mı?

    Yükleniyor ... Yükleniyor ...
  • ankara web tasarim

    Moğolistan Mevzuatı

    25 Ağustos 2010

    Moğolistan’da Şirket Nasıl Kurulur?

    Moğolistan’da Vize ve Oturma İzni Kuralları

    Moğolistan’da Çalışma Vizesi Nasıl alınır?

    Moğolistan’da Yabancı İşçi Nasıl Çalıştırılır?

    Moğolistan’da Yatırım İmkanları?

    Moğolistan’da Yatırım Teşvikleri ve Devlet Yardımları?

    Moğolistan’da Mali Sektör ve Bankacılık Sistemi

    Moğolistan’a İhracat Nasıl Yapılır?

    Moğolistan’da Şirket Nasıl Kurulur?

    Moğolistan’da şirket kurma süreci oldukça şeffaf ve diğer Asya ülkelerine kıyasla daha az komplekstir. Yabancı yatırım yasası %100 yabancı mülkiyetine izin vermektedir, tüm yatırımlar % 100 yabancı yatırım şeklinde kurulabilir. Bunun istisnası toprak mülkiyetidir. Toprak 60 yıllığına kiralanabilir.

    Şirket kurma süreci Yabancı Yatırım ve Dış Ticaret Ajansı (FIFTA)’ya başvuru ile başlar. FIFTA 10.000 $’ın üzerindeki yatırımı doğrudan onaylar. Tamamı yabancı yatırıma dayanan şirketin başvuru ile birlikte tüm faaliyetlerini içerecek bir bilgiyi de FIFTA’ya sağlaması gerekmektedir. Moğol-yabancı şirket birlikteliği ile kurulan ortak yatırımların bir başvuru dosyası ve ortak yatırım anlaşması ile başvuruda bulunması gerekmektedir.

    FIFTA onay belgesini verirken 12 $ alır. Ortak yatırımların Vergi İdaresi Kayıt Bürosu’na kaydettirilmesi gerekmektedir.

    Şirketin tüzel kişilik kazanması Vergi İdaresi’nce onaylanmasından sonra olur. Vergi idaresi şirketi ilan eder. Bu işlem 10 $ ve aşağıdaki belgeleri gerektirir:

    • Ortaklığın taraflarınca imzalanan anlaşma ve beyanname

    • FIFTA onay sertifikası

    • Ortakların paylarını gösteren noter onaylı çizelge

    • Yerel bankada açılacak Tugrik ve diğer para cinsinden hesapların hesap numaraları

    • Yabancı şirket temsilcisinin pasaportunun fotokopisi

    • Yabancı şirketin kendi ülkesinde sahip olduğu sermayeyi gösteren sertifika

    • Ortak yatırımın yerel idare tarafından onaylandığını gösteren sertifika

    Başvuru sırasında duruma göre başka ödemelerin de yapılması gerekebilir.

    Temsilcilik büroları 3 yıllığına açılabilir ve 700 $ lık kayıt ödemesi yapılır; bunun, 500 $’ı Vergi İdaresi’ne 200 $’ı ise FIFTA’ya gider. Süre bitiminde 2 yıllık uzatma yapılabilir ve bun maliyeti 300 $’dır.

    Türkiye’de üniversite eğitimi alan Moğol öğrencilerin sayısı 600 civarındadır. Ayrıca, Moğolistan’da 5 tane Türk-Moğol lisesi mevcuttur. Dolayısıyla Türkçe bilen eleman bulmak kolaydır. Buna ek olarak, İngilizce de yaygın olarak kullanılmaktadır.

    Moğolistan’da Vize ve Oturma İzni Kuralları

    Vize ve oturum izni isteyenler aşağidaki belgeler ile Yabancı Uyruklular İşleri Dairesi’ne başvuracaklardır

    Geçici oturum izni başvurularında gereken belgeler:

    1. Kurum, firma yada özel kişinin başvuru için başvuru yazısı,

    2. Davetiye fotokopisi,

    3. Geçerli pasaport,

    4. 1 adet forograf /3×4 cm/,

    5. “Yabancı vatandaş kayıdı” formunun doldurulması,

    6. 30.000 Tugrik

    Moğolistan’da Çalışma Vizesi Nasıl alınır?

    Vize ve oturum izni isteyenler aşağidaki belgeler ile Yabancı Uyruklular İşleri Dairesi’ne başvuracaklardır

    Çalışma vizesi başvurularında gereken belgeler:

    1. Çalışma ve Sosyal Hizmetleri Müdürlüğü tarafından verilen çalışma davetiyesi,

    2. Giriş vizesi için firma dilekçesi,

    3. Firma belgeleri,

    4. Yabancı yatırımlı firma belgesi,

    5. Geçerli pasaport fotokopisi,

    6. 5000 tugrik.

    Geçici iş vizesi /31-90 gün/ başvurularında gereken belgeler:

    1. Giriş-çıkış vizesi için firma dilekçesi,

    2. Firma belgeleri,

    3. Yabancı yatırımlı firma belgesi,

    4. Geçerli pasaport fotokopisi,

    5. 5000 tugrik.

    Çalışma amaçlı uzun süreli oturum izni başvurularında gereken belgeler:

    1. Kurum, firma yada özel kişinin başvuru için resmi yazısı,

    2. Davetiye fotokopisi,

    3. Geçerli pasaport,

    4. 1 adet forograf /3×4 cm/,

    5. “Yabancı vatandaş kayıdı” formunun doldurulması,

    6. Davet edenin, yabancı uyruklunun belli süre ile çalıştırılması için gerekli kurumlardan alacağı izin belgesi,

    7. Davet edenin ikamet ve açık adresi,

    8. Ailesi ile geliyor ise evlenme cüzdanı, çocukların doğum belgelerinin noter tasdikli kopyaları,

    9. 30.000 Tugrik.

    Moğolistan’da Yabancı İşçi Nasıl Çalıştırılır?

    Moğol işgücünün eğitim düzeyi yüksektir, görece genç bir nüfus mevcuttur. Nitelikli işgücü çoğu alanda yetersizdir; ancak, fazlasıyla niteliksiz işgücü mevcuttur. Eğitim düzeyi yüksek ve yetenekli Moğol’lar genellikle daha fazla ücret alabilmek için Japonya, Kore, Almanya ve ABD’ye gidip orada çalışmaktadırlar. Bu da nitelikli işgücü sıkıntısını artırmaktadır. Şayet bir Moğol bir işi bir yabancı kadar iyi yapabilmekte ise çalışma yasasına göre yabancı şirketin işçi istihdam ederken Moğol işçi istihdam etmesi gerektirmektedir. Bu yasa genellikle niteliksiz işgücü için uygulanmaktadır.

    Şayet yatırım öncesi Çalışma Bakanlığından istisnai bir izin alınmamışsa çalıştırılacak her yabancı işçi için her ay 60 $ ödenmek zorundadır. Bakanlık para alıyor olması sebebiyle çalışma izinlerini sorunsuz bir şeklide imzalamaktadır. Bugüne kadar bakanlığın herhangi bir talebi geri çevirdiği şeklinde bir şikayetle karşılaşılmamıştır. Sosyal güvenlik maliyetinin %19’u işveren %10’u işçi tarafından karşılanması gerekmektedir. Ancak, uygulamada maliyetin tamamı işveren tarafından karşılanmaktadır. Moğol hükümeti 14 ILO konvansiyonunu onaylamıştır ve bunların 13’ü uygulanmaktadır.

    Hükümet tarafından 2000 yılının ilk yarısında 11,2 ABD doları olan asgari ücret seviyesi, 1 Ekim 2000 tarihten 16,7 dolara, 1 Ekim 2001 tarihten 22,5 dolara, 1 Ekim 2002 tarihten 27,0 dolara ve 1 Mart 2004 tarihten 34,9 dolara yükseltilmiştir.

    Moğolistan’da Yatırım İmkanları?

    Moğolistan ilkimi çok sert bir ülkedir ve gıda üretimi yok denecek düzeydedir. Sınırlı miktarda buğday, patates, havuç yetiştirilmektedir. Ekonominin temeli hayvancılığa dayanmasına süt ve süt ürünleri bile ithal edilmektedir. Gıdada tüketimin ithalata dayanıyor olması yatrımcılar için bu alanı potansiyel haline getirmektedir. Moğollar bir ürünü dünyanın öbür ucundan ithal etmek konusunda oldukça başarılıdırlar, ancak üretim ve ihracat konusunda çok geridirler. Gıda ürünlerinin Moğolistan’a ihraç edilmesinin yanında özellikle süt ve süt ürünleri tesisi, et işleme tesisi, un fabrikası, makarna fabrikası, bisküvi fabrikası, çikolatalı mamuller fabrikası, şekerli mamuller fabrikası, ayçiçek yağı fabrikası yatırım yapılabilecek alanlardır. Bu alanlarda üretim ya yoktur yada çok azdır ve tüketim ithalata bağlıdır.

    Ülkede kullanılan unun ciddi bölümü ithal edilmektedir; bu sebeple bazı firmalar Türkiye’den un fabrikası almışlardır. Hala da bu alan ciddi bir potansiyel oluşturmaktadır.

    Moğolistan’da 30 milyon hayvan mevcuttur (12 milyon koyun, 12 milyon keçi, 2 milyon sığır, 2 milyon at,  diğerleri-deve ve Tibet öküzü). Yılda yaklaşık 7 milyon hayvan kesilmektedir; ancak, deri işleme tesisleri çok eskidir.  Ülkenin bu kaynağını değerlendirebilmesi için modern deri fabrikaları kurulması kaçınılmazdır. Dolayısıyla deri makineleri ve kimyasal ihracatı da potansiyeli yüksek bir alandır.

    Halkın yarısı çadırlarda yaşamaktadır ve konut ihtiyacı fazladır. Ülkede ücretler düşük olmasına rağmen (aylık 50-100$ arasında) yurt dışına işgücü göçü fazladır. Yurt dışında özellikle Güney Kore, Japonya, Çin, Almanya ve ABD’de çalışan Moğollar bir daire alabilecek parayı biriktirince ülkelerine dönerek bir konut sahibi olmaktadırlar. Bu sebeple konut inşaatında bir patlama yaşanmaktadır. Öte yandan gelir düzeyi yüksek Moğollar ve özellikle madencilik alanına yatırım yapan yabancılar lüks konutlara yönelmektedir. 200-400 metre kare arasında değişen bu konutlar metre karesi 1000-1600 dolar arasında değişen fiyatlardan alıcı bulmaktadır. Söz konusu lüks konutların Moğolistan’daki maliyeti metre kare itibari ile 500-600 dolar civarındadır. Türk inşaat sektörünün kalitesi ve sürati göz önüne alındığında  konut inşaatı ve inşaat malzemeleri ihracatı da potansiyel bir alan olarak ortaya çıkmaktadır. Hali hazırda Türkiye’den pvc ithal edilmektedir; ayrıca radyatör, armatür ve mutfak ve banyo malzemeleri ithal etmek isteyen firmalar mevcuttur. Lokal ısıtma sistemleri de ihracat potansiyeli olan  bir başka üründür. Tüm şehir merkezi ısıtma ile ısıtıldığından ve hükümetin yeni merkezi ısıtma fabrikaları yapacak parası ve niyeti olmadığından dolayı şehir dışa doğru büyüyememektedir. Tüm yeni binalar şehrin içine yapılmak zorunda kalınmaktadır. Oysa ki Moğolistan çok zengin kömür rezervlerine sahiptir ve binaların kalorifer kazanları ile ısıtılması durumunda ciddi maliyet avantajları ortaya çıkacaktır.

    Konut arz ve talebindeki artışlar sebebiyle mobilya talebinde de artış olmaktadır. Halihazırda Türkiye’den mobilya ithal edilmektedir. Moğolistan’da kullnılan mobilyaların büyük bir bölümü ithal edilmektedir, bu alanda kurulabilecek tesisler işçiliği ucuz olması sebebiyle kısa sürede pazarda söz sahibi olabilirler.

    Kozmetik ürünleri ve temizlik malzemeleri de tamamı ithal edilmektedir, bu alan da yatırım yapılabilecek alanlardan birisidir.

    Moğolistan’dan yaptığımız ithalat  tuzlanmış bağırsak ile sınırlı kalmıştır. Yıllar itibariyle incelendiğinde bağırsak ithalatının 1 milyon dolara kadar çıktığı görülmekle birlikte 5-6 milyon dolarlık bağırsak ithalatı mümkün görülmektedir. Türkiye’ye gönderilen tuzlanmış bağırsaklar asorti edildikten sonra Avrupa ülkelerine gönderilmektedir. moğol bağırsağının kaliteli olduğu ve bu alana yeni yatırımlar yapılabileceği de işadamlarımız tarfından dile getirilmektedir.

    Gıda üreten tesislere ek olarak Moğolistan’da yatırım yapmayı düşünecekler için diğer öncelikli alan madencilik olarak ortaya çıkmaktadır.

    Moğolistan’da 80’in üzerinde maden rezervi tespit edilmiştir. Ancak, bu madenlerden sadece tren yolu üzerindekiler değerlendirilmektedir. Zengin maden kaynakları yabancı yatırımcıların ilgisini bu alana çekmiştir. En çok çıkarılan madenler bakır, altın ve fluorite olmuştur; bununla birlikte, uranyum, kömür, tungsten, molybdenum, fosfor, çinko da mevcuttur.

    Asya’nın en büyük bakır madeni Moğolistan’dadır; buna ek olarak dünya fluorspar üretiminin %3,4’ü (2002), altın üretiminin %0,5’i (2002) ve kömür üretiminin %1’i Moğolistan’da üretmiştir (2000). Son yıllarda madencilik araştırmalarında hızlı bir artış olmuştur; buna rağmen Moğolistan’ın %70’i hala madencilik keşfi ve lisanslaması için beklemektedir.

    Maden yataklarından en çok bilineni 2001 yılında keşfedilen Oyu Tolgoi’daki bakır ve altın yataklarıdır. Günümüzde çıkarılan madenlerden en ekonomik olanları altın ve flourite dir. 2005 yılında 25 ton altın çıkarılmıştır. Bir Kanada şirketi olan Ivanhoe Mines adlı firma Oyu Tolgoi’e 2007’de başlamak üzere ilk on yılda 1,4 milyar dolarlık, 2048’e kadar da 5,6 milyar dolarlık yatırım yapmayı planlamaktadır. Bittiği zaman dünyanın en büyük bakır madeni Moğolistan’da olacaktır. Oyu Tolgoi bakır/altın yatağı 2001 yılında keşfedilmiştir ve 509 milyon ton %0,40 derecesinde bakır ve 0,59 gram/t altın mevcuttur. Günümüzde de genişletme ve keşfe açıktır. Halihazırda işletilmeyi bekleyen çok sayıda altın madeni mevcuttur.

    Yıllık kömür üretimi 5 milyon metrik tondur ve tamamına yakını buhar ve elektrik üretimi için kullanılmaktadır. Moğolistan’da 100 milyar ton kömür rezervi olduğu tahmin edilmektedir. Bu rezervin bir kısmı keşfedilmiş fakat altyapı eksikliği nedeniyle kullanılmamaktadır. Örneğin güney Gobi’deki Tavan Tolgoi’  kömür yatağı 5 milyar metrik ton kok ve sert kömüre sahiptir; ancak, en yakın tren yolu hattına 400 km uzaklıktadır.

    Moğolistan’da Yatırım Teşvikleri ve Devlet Yardımları?

    Yatırım Teşvikleri

    Moğolistan yabancı yatırımcılara sektöre özel teşvikler vermektedir. Bunlar:

    • Aşağıdaki sektörlere yatırım yapan yabancı yatırımcılar ilk on yıl gelir vergisinden %100, sonraki beş yıl ise %50 oranında muaftır:
    1. Enerji, altyapı yatırımları; enerji fabrikaları ve termal fabrikalar, güç iletme ağları
    2. Karayolu, tren yolu ve hava yolu kargo ulaşımını kapsayan ulaştırma altyapısı
    3. Mühendislik, inşaat ve telekomünikasyon ağları
    Not: Bu muafiyetler özelleştirme ile edinilen şirketler için geçerli değildir.
    • Aşağıdaki alanlara yatırım yapan yabancı yatırımcılar gelirler vergisinden ilk beş yıl %100, sonraki beş yıl ise %50 oranında muaftır:
    1. Petrol ve Kömür
    2. Metalürji ve metal işleme
    3. Kimyasal üretim
    4. Makine
    5. Elektronik
    Not: Bu muafiyetler özelleştirme ile edinilen şirketler için geçerli değildir.

    • Diğer alanlara yapılan yatırımlara da parlamento kararı ile vergi muafiyetleri çıkarılabilmektedir. Bu muafiyetler her bir yatırım için parlamentoda görüşülür.

    ii) Diğer Teşvikler

    • Ham yün, kaşmir ve deri işleme haricindeki alanlara yatırım yapan bir işletme 3 yıl boyunca ürettiği ürünün %50’sinden fazlasını ihraç ederse gelir vergisinden 3 yıl boyunca tamamen ve takip eden 3 yıl boyunca da %50 oranında muaftır.
    • Yabancı yatırımla kurulmuş şirketlerin birer parçası olarak yabancı yatırımcı tarafından Moğolistan’a getirilen teknolojik ekipman ve makine için gümrük vergisi ve KDV muafiyetleri verilir. Bu şirketler tahıl yetiştirilmesi, hayvan yemi fabrikası, kömür madeni, petrol ve gaz işleme, uranyum madeni, demir ve diğer mineraller, gıda, kürk, deri ve ağaç ürünleri imalatı, kimyasal imalatı veya ikincil ham madde işlenmesi alanlarında çalışmalıdır. Bazı durumlarda alt yapı şirketleri de bu maddeden faydalanabilir.
    • Elde ettiği kazancı yeniden yatırıma dönüştüren yabancı yatırımcı aynı işletme için yapmış olduğu yatırımdan yaptığı ek yatırım değerinde bir vergi muafiyeti kazanır.

    Bunlara ek olarak, Moğolistan hükümeti istikrar anlaşması yapabilir. En az 2 milyon dolarlık yatırım yapan yatırımcılar 10 yıl süreli sabit vergiden faydalanır. 10 milyon dolar üstünde yapılan yatırımlar için bu tür bir anlaşmanın süresi 15 yıla çıkarılabilir.

    Tekstil ve konfeksiyon sektörüne yapılan yatırımlar ağırlıklı olarak Japon ve Çinli yatırımcılarca yapılmıştır. Bu sektörden yapılan ihracat ülke ihracatını dörtte birini oluşturmaktadır

    Moğolistan’da Mali Sektör ve Bankacılık Sistemi

    MALİ SEKTÖR ve BANKACILIK SİSTEMİ

    1991 öncesinde sadece tek bir banka (Devlet Bankası) mevcut iken, sektör 1991 sonrasında daha etkin ve güvenilir hale gelmiştir. 1991’de hükümet batılı anlamında bir bankacılık sektörü yaratabilmek için yeni bir bankacılık yasası çıkarmıştır. Yeni sistem iki sac ayağı üzerine kuruludur. Moğolistan Merkez Bankası (Bank of Mongolia-BOM) ve özel bankalar ve kamu bankaları.

    BOM temel hedefi olan para istikrarını sağlamak maksadıyla rezerv parada değişiklikler yapmak ve para arzını düzenlemek yoluyla para politikasını belirler. Hükümetin para politikasını belirleme yetkisi yoktur, banka yıllık olarak hedeflerini parlamentoya sunar. BOM yeterli para arzını sağlayarak fiyat ve kur istikrarını hedeflemiştir. Yıllık enflasyon hedefi yüzde 5’tir, bu hedef 2003’te tutturulmuştur. Ancak enflasyon petrol fiyatlarındaki artışın etkisiyle 2004’te  yüzde 11’e ulaşmış 2005’te ise 8,1 olmuştur.

    2003’te para politikası genel itibariyle genişletici para politikası olmuştur. 2000’de yüzde 17,5 olan para arzı (M2) büyümesi 2003’te yüzde 49,6 olmuştur. Önemli oranda dolarizasyon mevcuttur, dolaşımdaki paranın yarısı dolardır . Temel parasal değişken rezerv paradır (bankanın rezervleri artı bankalar dışındaki para) ve BOM’un temel aracı merkez bankası tahvillerinin birincil ve ikincil piyasalarda kullanılması şeklinde uygulanan açık piyasa işlemleridir. 2002’de iskonto ve repo işlemleri uygulamaya konulmuştur.

    1993 yılında sabit dolar kuru sisteminden dalgalı kur sistemine geçilmiştir. Döviz kuru piyasadaki arz ve talebe göre belirlenmektedir. Bununla birlikte BOM zaman zaman kurdaki dalgalanmaları önlemek maksadıyla piyasaya müdahale etmiştir. Banka herhangi bir döviz kurunu hedeflememektedir ve Tugrik’in değeri piyasada belirlenmektedir.

    Altın piyasası 2002 yılında serbestleştirilmiştir; BOM tek alıcı değildir; bununla birlikte altının büyük bir bölümünü BOM almaktadır.

    1990’larda gerçekleştirilmeye çalışılan bankacılık sektörü yeniden yapılandırma çabaları yaşanan üç bankacılık krizi ve bazı bankaların kapatılması sebebiyle başarılı olamamıştır. Bununla birlikte, 2000 yılından sonra gerçekleştirilen bankaların yeniden yapılandırılması ve özelleştirme gibi mali reformlar önemli mesafe kat edilmesini sağlamıştır. 2001 yılından itibaren bankalar için minimum sermaye gereği 4 milyar Tugrik (yaklaşık 3,3 milyon dolar) olarak belirlenmiş, 2006 yılında ise 8 milyar Tugrik’e çıkarılmıştır. Şu an faaliyet gösteren 17 bankadan sadece 8’i sermayesini 8 milyar Tugrik’e çıkarmıştır . Diğer bankaların birleşme yoluna gitmesi beklenmektedir.

    Trade and Development Bank (TDB) 17 ticari bankanın en büyüğüdür. 2002 yılında özelleştirilen TDB bir Amerikan-İsviçre konsorsiyumu tarafından satın alınmıştır. Banka uluslar arası işlem hacmi itibari ile de Moğolistan’ın en büyük bankasıdır. Sektörün diğer önde gelen bankaları Golomt Bank ve Khaan Bank’tır. Khaan Bank’da özelleştirilmiş bir bankadır ve Japonlar tarafından alınmıştır. 114 tane banka dışı mali kurum vardır.

    Yabancılar bankalarda hesap açtırılabilirler, bunun için pasaportun ibraz edilmesi gerekmektedir. Yabancı bir şirketin hesap açtırması içinse FIFTA’ya kayıt edilmesi, Maliye Bakanlığı’nca onaylanması ve hesap açma talebini içeren bir yazı gerekmektedir.

    Karların transferi için çok gelişmiş bir bankacılık sistemi olmamakla birlikte Moğolistan’ın kazançların transferi konusunda son derece liberal bir rejimi vardır. Bugüne kadar işadamlarından karların, hasılatın, ana paranın transferi konusunda hiçbir şikayetle karşılaşılmamıştır. Döviz bulunmasında bir sıkıntı yaşanmamaktadır. Hükümet ülke içinde ve ülke dışına yönelik olarak paranın serbestçe hareket etmesi taraftarıdır; bunun istisnası olarak yabancıların döviz cinsinden edindikleri faizden %20 oranındaki kesinti yapılarak vergi idaresine aktarılmasıdır. Para transferinin yapılması genellikle 2-3 gün almaktadır. Para transferinden banka bir komisyon almaktadır.

    TDB çek bozmaktadır; ancak, bu süreç bir ay kadar almaktadır.

    Moğolistan’da serbest kur rejimi geçerlidir ve kur istikrarlı bir şekilde 1$=1200 Tugrik civarında dalgalanmaktadır. Döviz büfelerinde, bankalarda ve otellerde döviz bozdurulabilir.

    Moğolistan’da Uluslararası Hizmet Veren Bankalar

    Trade and Development Bank

    Tel: (00 976 11) 321171

    327020

    312362

    Fax: (00 976 11) 325449

    325685

    E-mail: tdbmts@magicnet.mn

    Agricultural (Khaan) Bank of Mongolia

    Tel: (00 976 11) 457880

    Fax: (00 976 11) 457880

    E-mail: infokhan@khanbank.com

    Golomt Bank

    Tel: (00 976 11) 311971

    Fax: (00 976 11) 312307

    311958

    E-mail: mail@golomtbank.com

    Xac Bank

    Tel: (00 976 11) 318185

    Fax: (00 976 11) 328701

    E-mail: bank@xacbank.org

    Web:www.xacbank.org

    Capitron Bank

    Tel: (00 976 11) 327550

    Fax: (00 976 11) 314111

    E-mail: info@capitronbank.mn

    Capital Bank

    Tel: (00 976 11) 312531

    Fax: (00 976 11) 310833

    E-mail: info@capitalbank.mn

    Mongol Post Bank

    Tel: (00 976 11) 310103

    Fax: (00 976 11) 328 501

    E-mail: post_bank@mongol.net

    Savings Bank

    Tel: (00 976 11) 318724

    Fax: (00 976 11) 318724

    E-mail: savbank@magicnet.mn

    Moğolistan’a İhracat Nasıl Yapılır?

    Moğolistan yapılan ihracatın tamamına yakını İstanbul-Tianjin(Çin)-Ulan Bator rotası üzerinden yapılmaktadır. Gemi ile İstanbul’dan Çin’in Tianjin limanına gelen mallar oradan trenle Ulan Bator’a gelmektedir ve bu süreç 45 gün sürmektedir. 40′lık bir konteynır ortalama 3500 $’a mal olurken 20′lik bir konteynır 2500 $’a mal olmaktadır. Malların tır ile getirilmesi de mümkündür; ancak tır boş döndüğünden maliyetler yükselmektedir. Tır ortalama 2 haftada gelirken maliyeti de yaklaşık olarak 12.000-15000 $ arasında olmaktadır.

    Gümrük vergisi ticaret politikasının temelini oluşturmaktadır. İthal edilen ürünlerin nerdeyse tamamı için gümrük vergisi oranı (ad valorem) %5’tir. Tüm tarifeler bağlıdır, 2004 yılı için tarifelerin ortalama bağlı oranı %18,4’tür. Bağlı oranlar uygulanan tarifelerin oldukça üzerindedir; dolayısıyla tariflerin artırılması imkan dahilindedir. Bazı tarımsal ürünler gümrük tarifesi mevsimsel olarak %15’e çekilerek korunulmaktadır. Yerli üretim olsun ithal malı olsun bazı ürünler için özel vergi uygulaması yapılabilmektedir. Moğolistan bugüne kadar anti-damping vergisi, koruma ve gözetim önlemleri uygulamamıştır.

    Ayrıca, ithalattan %10 oranında KDV alınmaktadır. Gümrük vergisinden muaf olan ürünler şunlardır:

    • Safkan atlar

    • Safkan sığırlar

    • Safkan domuzlar

    • Koyun,keçi

    • Veri işleme otomatik makineleri ve parçaları, manyetik ve optik okuyucular, veri şifreleme makineleri, veri işleme makineleri

    • Diode, transistor ve benzeri yarı iletkenler, ışığa duyarlı yarı iletkenler, modül ve modül olmayan foto galvanic elementler, ışık yayan diode, kurulmuş piezoelektrik kristaller, ?

    • Elektronik integral schemes ve elektronik micro schemes

    • Tıbbi, cerrahi, dişçilik ve veterinerlik amacıyla getirilen aletler, spotrometrik ve kontrol aletleri ve cihazları, diğer tıbbi aletler ve optalmometreler,

    • Klinik, cerrahi, dişçilik, veterinerlik amacıyla ya da tıbbi amaçlı

    X-ray, ?, ß, ? spectrum, x-ray tüp, x-ray jeneratör, monitör ve ayarlama tahtaları, sandalyeleri, masaları ve ekranlar

    Aşağıdaki ürünlerin Moğolistan’a ithalatı yasaktır

    •  %80 veya daha kuvvetli doğallaştırılmamış detanol

    • Doğallaştırılmış detanol ve diğer ispirtolar

    Aşağıdaki ürünlerin ithalatında 01 Ağustos’tan 01 Nisan’a kadar %15 oranında, diğer aylarda %5 oranında vergi alınır.

    • Un

    • Patates

    • Soğan

    • Kabak

    • Havuç

    • Şalgam

    Özel Vergi

    Özel vergi insan sağlığı ve çevreye zararlı ürünler, lüks mallar ve kumar oynamakta kullanılan ürünler için uygulanmaktadır. Moğolistan’da üretilen mallar ve ithal edilen mallar için farklı oranlar uygulanabilir. İhraç ürünleri için özel vergi uygulaması yoktur. Moğolistan’da üretilen ispirtolar (alkollü içecekler ve tıbbi kullanım alanları için), bira ve likör özel vergiye tabi değilken, bu ürünlerin ithal edilenleri özel vergiye tabidir. Dolayısıyla özel vergi ithalatta tarife dışı engel olarak kullanılmaktadır.

    1999 yılında çıkarılan 27 sayılı karara  göre taşıtlara yaş ve silindir hacmine göre uygulanan özel vergi düşürülmüştür.

    Özel Vergiler

    İmalat tarihinden            Excise duty

    sonra geçen yıl              ABD doları

    0-3 yıl                              500

    3-10 yıl                           1000

    >10yıl                              2000

    17 Kasım 2000’de çıkarılan 51 sayılı ‘Özel Vergi Yasası’ ile aşağıdaki vergiler uygulanmaya başlanmıştır:

    • 1 litre şaraba 0,75 dolar

    • İçindeki alkol oranı %40’a kadar olan alkollü içeceklere litre başına 5,0 dolar

    • İçindeki alkol oranı %40’ın üzerinde olan alkollü içeceklere litre başına 6,0 dolar

    • 1 litre bira için 0,20 dolar

    • Her 100 adet sigara için 0,15 dol

    İthalat Dokümantasyonu

    Dokümantasyon nakliye şirketi ve Moğol acente tarafından yapılır. Gerekli belgeler şunlardır: ithalat kontratı, ithalat lisansı, kargo manifestosu, nakliye faturası, malların gümrük beyannamesi, malların değerinin beyanı, sigorta belgesi, ticari fatura, ödeme alındısı, paketlerin listesi, menşe şahadetnamesi, gümrük ve diğer vergilerin ödendiğini gösteren belgeler, bazı mallar için ilgili kurumdan denetim belgesi. Belgeler Moğolca olmalıdır, tercüme edilmiş kopyalar gümrük idaresince kabul edilir. 2002 yılından itibaren uygulanan altın kart uygulaması ile belirli kriterleri karşılayabilen şirketlere altın kart verilmeye başlanmıştır. Altın karta sahip olan şirketler kargo denetimi hariç diğer işlemlerden muaf tutulmaktadır. Ayrıca, ‘Tek Durak’ hizmeti ile temel gümrük noktalarında ithalatçının tüm işlemleri bir yerde yapabilmesi imkanı sağlanmıştır. 2001 yılında uygulamasına başlanan Otomatik Gümrük Bilgi Sistemi ile gümrük işlemlerinin ve ödemelerin online yapılması mümkün olmuştur.

    Moğolistan serbest bir ithalat rejimine sahiptir. İthalatı kotaya tabi mal yoktur ve çok önemli lisanslama gereksinimleri mevcut değildir. Ancak, gümrüklerde yaşanan bürokratik sıkıntılar gecikmelere neden olmaktadır.

    Gümrük müfettişinin kararının hakkaniyetsiz bulunması durumunda ilgili gümrük şubesi veya gümrük idaresi müdürüne başvurulabilir. Keza, gümrük idaresince alınan karara mahkeme yolu da açıktır.

    Bazı ürünler için ithalat ve ihracat kısıtlamaları mevcuttur. Bunlar; uranyum, zehirli kimyasallar, insan kanı, organı ve kan ürünleri, ateşli silahlar, kültürel değeri olan ürünler, tarihi, kültürel, paleontolojik, arkeolojik ve benzeri niteliği olan kalemler, türü tehlikede olan hayvanlar, saf kan hayvanlar, değerli metaller, taşlar ve yarı değerli taşlar, alkol ve madenlerdir. Bu ürünlerin ihracat veya ithalatın dan önce Gümrük İdaresine danışılmasında fayda bulunmaktadır.

    01 Ocak 2003’te yürürlüğe giren hükümetin 219 sayılı ve 25 Ekim 2002 tarihli kararına göre bakanlıklar ithalat ve ihracatı sınırlanmış mallar için kendi alanlarına giren lisansları çıkarmakla yükümlüdür. İlgili bakanlık 21 iş günü içerisinde lisans talebine cevap vermek zorundadır. Bakanlık detaylı inceleme gerektiren durumlarda bu süreyi 14 gün daha uzatabilir. Alınan lisans bir yıllığına geçerlidir, ancak ihtiyaç duyulduğunda bir yıllığına uzatılabilir

    Kaynak:musavirlikler.gov.tr

    “Moğolistan Mevzuatı” için 10 Yorum

    1. Cafer diyor ki:

      Textilin tüm birimlerini kapsayacak şekilde üretim şefiyim. Moğolistana yerleşmek istiyorum xvrg@yandex.com

    2. Mehmet Nazim diyor ki:

      Mogolistan hakkında bilgi almak veya n yatırım yapmak isteyenler
      nazim.nazamba@gmail.com aderesine yazabilirler.
      Turkkazak com a ayrıca teşekür ederim.Faydalı bir site sundugu için…

    3. ayhan diyor ki:

      selam ben mekanik tesisat ustasıyım moğolistanda çalışmak ve orda yaşamak istiyorum 0538 449 95 47

    4. zeki kabakcı diyor ki:

      mogolistanda çalışmak isterim vasıfsız işciyim tel:5315213876

    5. Adem diyor ki:

      insaat muhasebesi, depo ve stok takibi, bilgi islem, satinalma veya baska alanlarda is imkani olan firma olursa calismak isterim.
      0553 397 4 508 ve mail adres axbey@msn.com

    6. nazım dal diyor ki:

      Bilgi paylaştıkaça çoğalır demişler,Doğrudur bu bilgiler çok faydalı oldu. yayımlayanlara teşekürler.

    7. HAYDAR AYDIN diyor ki:

      kalıpcı ustasıyım suudiarabistanda calıştım tlf 05327130476

    8. mustafa taşdemir diyor ki:

      inşaat sektöründe çalışmamak istiyom başçıvanlık yaparım(VİLLA)
      0530 304 40 27

    9. adil diyor ki:

      cok entarasan bir ulke gidip gezip gormekde yarar var bence

    10. selam uzkan diyor ki:

      bu ülkeye gerçekten yatırım yapılabilir .bunu başaran arkadaşlarımız varsa bana yardımcı olamsını isterim

    Yorumlarınızın Yönetici Onayını Beklemesini İstemiyorsanız, Üye Olmak İçin Tıklayınız

    Misafir Olarak Yorum Yapın